Firmy coraz częściej korzystają z systemów księgowych oraz zintegrowanych rozwiązań ERP. Ułatwiają one codzienną pracę, pozwalają na szybkie rozliczenia i kontakt z instytucjami publicznymi. To ogromny krok w stronę cyfryzacji, ale także nowe wyzwania. W czasach napięć geopolitycznych, niepewnej sytuacji gospodarczej i coraz bardziej zuchwałych cyberprzestępców, bezpieczeństwo systemów finansowych staje się sprawą pierwszorzędną. Atak na taki system może oznaczać nie tylko utratę danych, ale i paraliż całej firmy.
Dlaczego systemy finansowe są atrakcyjnym celem
Systemy księgowe gromadzą ogromną ilość wrażliwych danych. To nie tylko dokumenty podatkowe i ewidencje faktur, lecz także dane osobowe kontrahentów oraz informacje o przepływach finansowych. W wielu przypadkach te same systemy są zintegrowane z bankowością elektroniczną. Dla przestępców oznacza to szansę na szybki zysk lub dostęp do informacji, które mogą posłużyć do szantażu. W przypadku systemów ERP ryzyko jest jeszcze większe, bo zawierają dane dotyczące całej działalności firmy – od magazynu po sprzedaż.
Jakie zagrożenia są najczęstsze?
Jednym z najbardziej niebezpiecznych scenariuszy jest atak typu ransomware. Polega on na zainfekowaniu komputerów i serwerów złośliwym oprogramowaniem, które szyfruje dane i blokuje do nich dostęp. Cyberprzestępcy żądają następnie okupu za odszyfrowanie plików. Innym popularną metodą jest phishing. Wystarczy jeden nieuważny pracownik, który kliknie w podejrzany link albo otworzy załącznik w spreparowanym mailu, aby intruzi przejęli dane logowania.
W ostatnich latach coraz częściej spotykane są fałszywe strony logowania. Podszywają się one pod systemy księgowe czy bankowe i zbierają wprowadzone hasła. Groźna bywa też socjotechnika. To sytuacje, w których oszuści podszywają się pod instytucje publiczne lub kontrahentów i pod presją czasu próbują wymusić wykonanie przelewu albo ujawnienie poufnych informacji.
Konsekwencje udanego ataku
Utrata dostępu do systemu księgowego lub ERP może oznaczać zatrzymanie całej działalności firmy. Nie można wystawiać faktur, prowadzić rozliczeń ani przygotować raportów dla organów państwowych. Brak ciągłości pracy prowadzi do strat finansowych, a w skrajnych przypadkach również do problemów z płynnością. Równie dotkliwa jest utrata zaufania klientów i partnerów biznesowych, którzy oczekują, że ich dane będą bezpieczne.
Jak się bronić przed cyberatakami?
Firmy, które chcą zminimalizować ryzyko, powinny działać w kilku obszarach jednocześnie:
● Aktualizacje oprogramowania – zarówno systemów księgowych i ERP, jak i całego środowiska IT.
● Uwierzytelnianie wieloskładnikowe (MFA) – logowanie chronione dodatkowym kodem, np. z telefonu, znacząco ogranicza możliwość przejęcia konta.
● Kopie zapasowe danych – regularne i przechowywane w oddzielnym, bezpiecznym miejscu.
● Silne hasła i menedżery haseł – ułatwiają zarządzanie dostępami i podnoszą poziom ochrony.
● Szkolenia pracowników – to często najskuteczniejszy sposób na ograniczenie ryzyka, bo wiele ataków udaje się dzięki nieuwadze człowieka.
● Wybór sprawdzonego dostawcy systemu – warto upewnić się, że oprogramowanie posiada certyfikaty i stosuje międzynarodowe standardy ochrony danych.
● Szyfrowanie danych (sprzętowe lub programowe) – chroni pliki na dyskach i nośnikach przed odczytem przez osoby nieuprawnione, nawet w przypadku kradzieży sprzętu.
Bezpieczeństwo dla małych firm i mikroprzedsiębiorców
Cyberzagrożenia dotyczą nie tylko dużych organizacji. W rzeczywistości to małe firmy i mikroprzedsiębiorcy są szczególnie narażeni, bo często nie dysponują rozbudowanymi działami IT. Dla nich najlepszym rozwiązaniem jest korzystanie z systemów księgowych oferowanych przez sprawdzonych dostawców. Takie platformy gwarantują dostęp do bezpiecznych technologii i pozwalają przedsiębiorcom skupić się na prowadzeniu biznesu zamiast na budowaniu własnych zabezpieczeń.
Jak podkreśla Karolina Kasprzyk, księgowa i ekspert podatkowy z CashDirector S.A.:
Nasze systemy księgowe dostępne są w największych polskich bankach. Korzystają z nich tysiące mikroprzedsiębiorców i jesteśmy odpowiedzialni za ochronę ich danych. Ponadto już sama współpraca z instytucjami finansowymi zobowiązuje nas do stosowania restrykcyjnych wymogów bezpieczeństwa, dlatego posiadamy certyfikat ISO i zabezpieczenia zgodne ze standardami bankowymi. Dzięki temu nawet najmniejsze firmy mogą korzystać z naszych usług i mieć pewność, że ich dane pozostaną poufne i bezpieczne.
Dodaje także:
W związku z obowiązkiem korzystania z Krajowego Systemu e-Faktur od 2026 roku, nasz system do fakturowania będzie w pełni zintegrowany z KSeF. Takie rozwiązanie zapewni stabilne połączenie, co pozwoli bezpiecznie obsługiwać cały proces fakturowania i chronić dane podatkowe przed nieuprawnionym dostępem.
Dla mikroprzedsiębiorców dostęp do nowoczesnych narzędzi księgowych to spore ułatwienie i oszczędność. Mogą korzystać z takiego poziomu ochrony, który dotąd był dostępny wyłącznie dla dużych korporacji. W praktyce pozwala to wyrównać szanse w zakresie bezpieczeństwa cyfrowego i ograniczyć ryzyko, które mogłoby zagrozić stabilności najmniejszych biznesów.
Przyszłość ochrony systemów finansowych
Na rynku pojawia się coraz więcej narzędzi wykorzystujących sztuczną inteligencję do monitorowania zdarzeń w systemach finansowych. Potrafią one wychwycić nietypowe operacje i w czasie rzeczywistym ostrzegać o zagrożeniu. To kierunek, który będzie zyskiwał na znaczeniu, szczególnie w niepewnej sytuacji globalnej.
Systemy księgowe i ERP to fundament codziennej działalności firm. Ich ochrona wymaga inwestycji w technologię i w ludzi. Cyberprzestępcy stale udoskonalają swoje metody, dlatego czujność, dobre praktyki i odpowiednie procedury stają się ważnym elementem zarządzania finansami. W niepewnych czasach dbanie o bezpieczeństwo cyfrowe to nie tylko zabezpieczenie danych, lecz także gwarancja stabilności i ciągłości działania przedsiębiorstwa.
